Năm 2026 đánh dấu một bước ngoặt lớn trong chính sách tài chính đối với cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh tại Việt Nam. Với việc chính thức bãi bỏ lệ phí môn bài và điều chỉnh ngưỡng doanh thu chịu thuế, môi trường kinh doanh đang được kỳ vọng sẽ trở nên thông thoáng và hỗ trợ tối đa cho khối kinh tế tư nhân. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết những thay đổi quan trọng này.
Chính thức chấm dứt nộp lệ phí môn bài từ 01/01/2026
Sau nhiều kỳ vọng, lộ trình cắt giảm thủ tục hành chính và chi phí tài chính cho doanh nghiệp đã đạt được bước tiến lớn. Cụ thể:
Căn cứ pháp lý bãi bỏ thuế môn bài
Theo quy định tại Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15 về hỗ trợ thuế, phí và lệ phí, Quốc hội đã chính thức quyết định chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài (thường gọi là thuế môn bài) trên phạm vi toàn quốc. Thời điểm áp dụng bắt đầu từ ngày 01/01/2026.
Đối tượng được hưởng lợi
Quy định mới này không chỉ áp dụng bó hẹp trong một nhóm đối tượng mà bao phủ toàn bộ thị trường, bao gồm:
- Các doanh nghiệp (từ quy mô lớn đến siêu nhỏ).
- Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.
- Các tổ chức, đoàn thể có hoạt động sản xuất kinh doanh liên quan.
Việc xóa bỏ loại lệ phí này là sự cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết 68-NQ/TW từ Bộ Chính trị, nhằm tạo điều kiện cho kinh tế tư nhân phát triển, đặc biệt là hỗ trợ các đơn vị khởi nghiệp trong những năm đầu hoạt động.
Danh mục các loại thuế hộ kinh doanh phải nộp từ năm 2026
Dù lệ phí môn bài được bãi bỏ, hộ kinh doanh vẫn cần lưu ý các nghĩa vụ tài chính khác để đảm bảo tuân thủ pháp luật. Kể từ năm 2026, hệ thống thuế đối với hộ kinh doanh sẽ tập trung vào các khoản sau:
- Thuế Giá trị gia tăng (GTGT): Thuế đánh trên phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ.
- Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN): Thuế đánh trên thu nhập từ hoạt động kinh doanh.
- Các loại thuế đặc thù khác: Tùy vào mặt hàng kinh doanh, hộ có thể phải nộp thêm thuế Bảo vệ môi trường hoặc thuế Tài nguyên (nếu có).
Lưu ý quan trọng về ngưỡng doanh thu: Theo Luật Thuế Giá trị gia tăng 2024, từ ngày 01/01/2026, chỉ những hộ và cá nhân kinh doanh có doanh thu hàng năm từ 200 triệu đồng trở lên mới thuộc đối tượng chịu thuế GTGT và TNCN. Nếu doanh thu dưới mức này, hộ kinh doanh sẽ được miễn cả hai loại thuế nêu trên.
Hướng dẫn chi tiết cách tính thuế cho hộ kinh doanh năm 2026
Căn cứ vào Quyết định 3389/QĐ-BTC năm 2025, cách tính thuế cho hộ kinh doanh sẽ được phân loại dựa trên quy mô doanh thu để đảm bảo tính công bằng.
Đối với hộ kinh doanh có doanh thu từ 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm
- Nhóm này áp dụng phương pháp tính trực tiếp trên tỷ lệ % doanh thu.
- Công thức chung: Số thuế phải nộp = Doanh thu x Tỷ lệ % tương ứng
Đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm
Đây là nhóm hộ kinh doanh quy mô lớn, cách tính thuế sẽ tiệm cận với mô hình doanh nghiệp để quản lý chặt chẽ hơn:
- Về thuế GTGT: Áp dụng phương pháp khấu trừ.
- Về thuế TNCN: Áp dụng mức thuế suất 17% trên tổng lợi nhuận.
Kết luận
Việc bãi bỏ thuế môn bài từ ngày 01/01/2026 là một tín hiệu tích cực, giúp giảm bớt gánh nặng chi phí tuân thủ cho các đơn vị kinh doanh nhỏ lẻ. Tuy nhiên, việc nâng ngưỡng chịu thuế lên 200 triệu đồng và thay đổi cách tính thuế đối với hộ có doanh thu trên 3 tỷ đồng đòi hỏi các chủ hộ kinh doanh cần chủ động cập nhật kiến thức pháp luật và hoàn thiện hệ thống sổ sách kế toán.
Hy vọng thông tin Kế Toán Hà Nội chia sẻ ở trên giúp bạn nắm bắt kịp thời các thay đổi quan trọng để có kế hoạch kinh doanh hiệu quả nhất trong năm 2026.
